Obejmując wychowawstwo w klasie IV postanowiłam nawiązać współpracę z rodzicami, wypracować konstruktywne sposoby porozumiewania się oraz podjąć wspólne działania mające na celu prawidłowy rozwój "naszych" dzieci. W tym celu na lekcję wychowawczą zostali zaproszeni rodzice, którzy aktywnie uczestniczyli we wspólnych ćwiczeniach. (Termin lekcji został uzgodniony na zebraniu z rodzicami).

Temat:

Wspomaganie rozwoju osobowości dziecka poprzez różnorodność form i metod pracy

Cele zajęć:

• umożliwienie rodzicom aktywnego uczestnictwa w różnorodnych ćwiczeniach mających na celu wspomaganie rozwoju osobowości dziecka;
• wzbogacanie relacji rodzic-dziecko poprzez różne formy wspólnych zajęć;
• uświadomienie rodzicom znaczenia ścisłej współpracy domu i szkoły;
• integracja klasy, rodziców i wychowawcy.

Przebieg zajęć:

Rodzice i dzieci siedzą w półokręgach naprzeciw siebie, tworząc grupę DZIECI i grupę RODZICÓW.

Powitanie.

Obie grupy wymyślają oryginalne powitania dla grupy przeciwnej.

Podanie celu spotkania i zaproszenie do wspólnych zajęć. Wszyscy uczestnicy otrzymują deseczki o formacie A3 umożliwiające wykonywanie ćwiczeń "na kolanie".

Ćwiczenie I. Czy umiesz słuchać? Co służy dobrej informacji.

Cel: kształtowanie umiejętności aktywnego słuchania.

Środki dydaktyczne:

• karty pracy (dwa proste rysunki) dla "nadawcy",
• po dwie kartki A4 dla wszystkich,
• czarne flamastry lub ołówki.

Nauczyciel (nadawca) przekazuje informacje, uczniowie i rodzice (odbiorcy) słuchają uważnie i wykonują czynności podawane przez nadawcę.

Pierwszy rysunek - gdy nadawca udziela informacji o konstruowaniu rysunku, nie wolno zadawać żadnych pytań. Uczniowie słuchając uważnie wykonują rysunek. Nie można kontaktować się między sobą.

Drugi rysunek - można zadawać pytania, prosić o wolniejsze tempo, o powtórzenie informacji.

Po wykonaniu rysunków następuje porównanie rysunków wzorcowych (które słownie opisywał nauczyciel) z własnymi. Dyskusja rodziców i dzieci na temat czynników pomagających i przeszkadzających w odbiorze informacji.

Ćwiczenie II. Lektor - odgrywanie ról.

DZIECI - wykonują zadanie, RODZICE - obserwatorzy odgadują, jaką rolę odgrywa dana grupa.

Cel: kształtowanie wyobraźni i refleksji, umiejętność pracy w grupie

Środki dydaktyczne:

• dla wszystkich grup ten sam tekst z książki kucharskiej (przepis na "kluski śląskie"),
• wykaz ról (losy).

Grupy (trzy-czteroosobowe) otrzymują ten sam tekst literacki (10 linijek).Przedstawiciele grup losują role, następnie przygotowują i czytają głośno tekst zgodnie z wylosowaną rolą.

Zadaniem RODZICÓW jest prawidłowe odgadnięcie roli.

Wykaz ról:

1. plotkarka przekazująca "poufne" informacje;
2. ojciec łający i pouczający syna;
3. ksiądz głoszący kazanie;
4. babcia opowiadająca bajkę małemu dziecku;
5. prokurator w sądzie;
6. sprawozdawca sportowy;
7. polityk przemawiający na wiecu wyborczym.

Ćwiczenie III. Orkiestra

Wspólna zabawa dzieci i rodziców. Każdy uczestnik otrzymuje gazetę, która pełni funkcję "instrumentu muzycznego". Dyrygentem jest nauczyciel. Posługując się gazetą (poprzez głaskanie, uderzanie, szybkie poruszanie, zginanie, itp.) pod kierunkiem dyrygenta uczestnicy zabawy uczą się wydobywać dźwięki ciche i głośne (np. unoszenie ręki do góry - dźwięk głośny, ręka na dół - dźwięk cichy). Następnie wszyscy starają się opanować umiejętność rytmicznego, lekkiego tupania stopami o podłogę. Rytm nadaje dyrygent. Na tle rytmicznego "tupotu" dyrygent stopniowo wprowadza "grę" gazet. Dyryguje, która grupa i kiedy włącza się do zabawy. Ćwiczenie kończy wspólna "gra" obu grup. Jest to doskonałe rozluźniające ćwiczenie wprowadzające klimat wesołej zabawy.

Ćwiczenie IV. Wprawki pantomimiczne.

Cel: kształcenie koncentracji i świadomości ruchu.

Uczniowie i rodzice dzielą się na grupy trzy-czteroosobowe. Każda z grup losuje polecenia, np.:

• przechodzenie przez strumyk po kamieniach;
• niesienie tacy ze szklankami pełnymi wody;
• chodzenie po oblodzonej drodze;
• chodzenie po linie na wysokości 10 m.;
• budowanie domku z kart;
• dekorowanie tortu;
• rozpakowywanie prezentów;
• otwieranie paczki po kryjomu;
• chodzenie po krawędzi przepaści.

Grupy przygotowują pantomimę, prezentują ją następnie przed pozostałymi grupami, które mają za zadanie odgadnąć treść.

Ćwiczenie V. Dlaczego denerwują mnie dorośli?

Cel: Umiejętność prezentacji własnych poglądów.

Grupy RODZICÓW i DZIECI siedzą w półokręgach. Wśród dzieci trwa dyskusja na zadany temat. Regułą jest słuchanie osoby, która ma głos. Można pytać tylko wtedy, gdy wypowiedź jest niezrozumiała. Po dyskusji jest wymiana wrażeń, opinii i komentarzy. Zaproszenie RODZICÓW do dyskusji "Kiedy denerwują nas dzieci?".

Ćwiczenie VI. Ankieta dla uczniów: Opowiedz o sobie. Ankieta dla rodziców: Czy znasz swoje dziecko?" [zał. 1 i 2].

W tym samym czasie uczniowie i rodzice wypełniają ankiety, które zawierają analogiczne pytania. Po wypełnieniu ankiet obie strony (rodzic i dziecko) porównują swoje odpowiedzi. Ankiety dają obraz relacji rodzic - dziecko i udzielają odpowiedzi na pytanie, czy znajomość własnego dziecka jest dostateczna.

Podsumowanie zajęć.

Nauczyciel zachęca rodziców do kontaktu z własnym dzieckiem poprzez rożne wspólne ćwiczenia i zabawy. Tego typu zajęcia wspomagają rozwój osobowości ucznia oraz wzmacniają więź pomiędzy rodzicem a dzieckiem.

Literatura:

1. Sankiewska D., .Stelmaszczyk-Wijaczka K. Zastępstwo bez problemów
2. Brudnik E., Moszyńska A., Owczarska B. Ja i mój uczeń pracujemy aktywnie
3. Grupa bawi się i pracuje - zbiór grupowych gier i ćwiczeń psychologicznych

Teresa Dębowska
Warszawa

Autorka jest wychowawczynią klasy IV b i nauczycielem plastyki w Szkole Podstawowej nr 23 w Warszawie.

Załacznik nr 1

Opowiedz o sobie.

1. Jaki jest Twój ulubiony przedmiot w szkole?
2. Jaki jest Twój ulubiony kolor?
3. Kim chciałbyś zostać?
4. Jak ma na imię Twój najlepszy kolega
5. W jaki sposób najchętniej spędzałbyś weekendy?
6. Twoja ulubiona potrawa?
7. Jakie jest Twoje hobby?
8. Jakie są Twoje mocne strony (zalety)?
9. Jakie jest Twoje największe marzenie?
10. Jakiej muzyki słuchasz?
11. O co najczęściej mają pretensję Twoi rodzice?

Załącznik nr 2

Czy znasz swoje dziecko?

1. Jaki jest ulubiony przedmiot w szkole Twojego dziecka?
2. Jaki kolor preferuje Twoje dziecko?
3. Kim chciałoby zostać Twoje dziecko?
4. Jakie imię ma najlepszy kolega/koleżanka Twojego dziecka?
5. W jaki sposób Twoje dziecko najchętniej spędzałoby weekendy?
6. Jaką potrawę najbardziej lubi Twoje dziecko?
7. Jakie jest hobby Twojego dziecka?
8. Jakie zalety ma Twoje dziecko?
9. Co jest największym marzeniem Twojego dziecka?
10. Jakiej muzyki słucha Twoje dziecko?
11. O co masz pretensje do swojego dziecka?