1. Uzupełnij tabelkę.

   Zanieczyszczenia powietrza naturalne	Zanieczyszczenia powietrza powstałe w wyniku działalności człowieka

   6 pkt.

2. Zanieczyszczenia powietrza można również podzielić na stałe i gazowe. Podaj przykłady tych rodzajów zanieczyszczeń.

   Zanieczyszczenia stałe	Zanieczyszczenia gazowe

   6 pkt.

3. Dokończ następujące zdania:

   Biologiczne wskaźniki zanieczyszczeń są to ..............................................................................

   Do bioindykatorów zaliczamy ....................................................................................................

   2 pkt.

4. Zaznacz prawidłową odpowiedź.

   Efekt cieplarniany spowodowany jest:

   1. zwiększeniem ilości tlenków azotu w atmosferze,
   2. rozrzedzeniem warstwy ozonowej,
   3. wzrostem stężenia dwutlenku węgla w atmosferze,
   4. powstawaniem tlenków siarki i ich reakcją z wodą.

   1 pkt

5. Uzupełnij następujący tekst:

   Smog tworzą zanieczyszczenia powietrza unoszące się nad dużymi aglomeracjami miejskimi i przemysłowymi. Powstaje on w wyniku emisji .............................. w warunkach inwersji ..................... przy braku ruchu powietrza. Smog fotochemiczny spowodowany jest ...................................................... natomiast smog ................................ tworzy się w powietrzu wilgotnym i zanieczyszczonym głównie dwutlenkiem ........................ i węgla oraz pyłem.

   5 pkt.

6. Opisz następujący wykres dotyczący procentowego składu powietrza.

   

   1. 20,95%  .................
   2. 78,09%  .................
   3. 0,93%  ...................
   4. 0,03%  ...................

   4 pkt.

7. Wymień trzy przykłady szkodliwego wpływu zanieczyszczeń powietrza:
   1. ......................................................
   2. .....................................................
   3. ......................................................

   3 pkt.

8. Zaproponuj trzy rodzaje działań zmierzające do zmniejszenia emisji zanieczyszczeń powietrza:
   1. ...........................................
   2. ...........................................
   3. ............................................

   3 pkt.

9. Uzupełnij puste miejsca w tabelce.

   Zanieczyszczenia komunalne	Zanieczyszczenia przemysłowe
   odpady biologiczne
   środki czystości, detergenty
   środki ochrony roślin
   	odpady radioaktywne

   4 pkt.

10. Uzupełnij poniższe zdanie:

    Bezpośrednio do picia i hodowli ryb łososiowatych nadają się wody klasy ...................., natomiast do hodowli zwierząt gospodarskich i uprawiania sportów wodnych nadają się wody klasy ............... .

    2 pkt.

11. Wymień trzy rodzaje oczyszczalni ścieków:
    1. .....................
    2. .....................
    3. .....................

    3 pkt.

12. Napisz w jaki sposób twoja rodzina może zadbać o zwiększenie czystości wody?

    ......................................................

    3 pkt.

13. Podaj definicję i przykład eutrofizacji.

    ......................................................

    2 pkt.

14. Przedstaw trzy źródła zanieczyszczeń gleb:
    1. ..................................................
    2. ..................................................
    3. ..................................................

    3 pkt.

15. Wyjaśnij na czym polega zjawisko zakwaszania gleb?

    ......................................................

    1 pkt

16. Uzupełnij poniższe zdania:

    Erozja jest to ......................................................

    Wyróżniamy erozję ....................... spowodowaną głównie przez opady atmosferyczne i erozję wietrzną wywołaną ......................................................

    3 pkt.

17. Wymień trzy przyczyny erozji:
    1. ..................................................
    2. ..................................................
    3. ..................................................

    3 pkt.

18. Zaznacz poprawną odpowiedź.

    Bardziej odporne na działanie kwaśnych deszczy są:

    1. drzewa liściaste,
    2. drzewa iglaste.

    1 pkt

19. Jakie widoczne zmiany w drzewostanie powodują zanieczyszczenia gleb:
    1. ...................................
    2. ...................................
    3. ...................................
    4. ...................................

    4 pkt.

20. Przedstaw trzy metody zmniejszające zanieczyszczenia gleb:
    1. ...............................................
    2. ..............................................
    3. ..............................................

3 pkt.

Proponowana punktacja:

Odpowiedzi do testu

1. Zanieczyszczenia powietrza naturalne: pyły, gazy wulkaniczne, sól morska, piasek z wydm i pustyń przenoszony przez wiatr; Zanieczyszczenia związane z działalnością człowieka to np.: zanieczyszczenia przemysłowe, z gospodarstw domowych, środków transportu.
2. Zanieczyszczenia powietrza stałe: np. pyły, metale ciężkie, odpady, a gazowe to: np. tlenek węgla, dwutlenek węgla, tlenki siarki, tlenki azotu, węglowodory.
3. Biologiczne wskaźniki zanieczyszczeń są to organizmy wrażliwe na zanieczyszczenia powietrza.
   Do bioindykatorów zaliczamy porosty, szczególnie nadrzewne.
4. c.
5. Smog tworzą zanieczyszczenia powietrza unoszące się nad dużymi aglomeracjami miejskimi i przemysłowymi. Powstaje on w wyniku emisji zanieczyszczeń w warunkach inwersji temperatury przy braku ruchu powietrza. Smog fotochemiczny spowodowany jest wzrostem stężenia tlenków azotu, węglowodorów i spalin samochodowych. Natomiast smog kwaśny tworzy się w powietrzu wilgotnym i zanieczyszczonym głównie dwutlenkiem siarki i węgla oraz pyłem.
6. a. tlen; b. azot; c. inne związki; d. dwutlenek węgla.

9. Zanieczyszczenia komunalne to np. odpady organiczne, fekalia, środki czystości, a zanieczyszczenia przemysłowe to przykładowo: wody kopalniane, odpady z garbarni, mleczarni, odpady radioaktywne.
10. Bezpośrednio do picia i hodowli ryb łososiowatych nadają się wody klasy pierwszej, natomiast do hodowli zwierząt gospodarskich i uprawiania sportów wodnych - wody klasy drugiej.
11. Oczyszczalnie biologiczne, chemiczne, mechaniczne.

16. Erozja jest to proces niszczenia powierzchni skorupy ziemskiej wywołany przez wiatr i wodę .
17. Wyróżniamy erozję wodną spowodowaną głównie przez opady atmosferyczne i erozję wietrzną wywołaną przez wiatr.
18. Wycinanie lasów, zwiększenie terenów uprawnych, nadmierny wypas bydła i owiec.
19. a.
20. Zmiany w drzewostanie spowodowane zanieczyszczeniami gleb: zmiana koloru liści i ich przedwczesne opadanie, obumieranie korzeni, przerzedzenia korony.

Joanna Palińska
Kraków