Drodzy Czytelnicy!

Nowoczesna szkoła musi spełniać oprócz funkcji dydaktycznej także funkcję wychowawczo-opiekuńczą. Ma ona być instytucją środowiskową. Wydaje się, że właściwie te funkcje może spełniać tylko w przypadku zaangażowania do ich realizacji wszystkich nauczycieli. Uważamy, że nikt nie zwolni nauczyciela od poznania i współdziałania ze środowiskiem ucznia. Ponadto szkole potrzebny jest specjalista (pedagog szkolny, psycholog) do rozwiązywania spraw szczególnie trudnych, do załatwienia których nie wystarczy tradycyjne przygotowanie nauczyciela (studia kierunkowe plus tzw. przygotowanie pedagogiczne, innymi słowy wrzucamy tutaj "kamyczek do ogródka" nauczycieli "przedmiotowców").

Istotny również jest fakt, iż do szkoły uczęszczają różne dzieci: zdolne oraz ociężałe umysłowo, znerwicowane i spokojne... Do obiektywnych trudności napotykanych w pracy szkoły zaliczyć należy także niedostateczną pedagogizację rodziców, ujemny wpływ środowiska, niedomaganie systemu wychowawczego placówki (wywieranie nacisku głównie na stronę intelektualną, zbyt częste stosowanie doraźnych chwytów wychowawczych, zanadto rozbudowa sieć rygorów i sankcji zamiast porozumienia. Improwizacja pedagogiczna i indywidualizm w działaniach wychowawczych nie zastąpią przecież przemyślanego systemu opartego o długofalowy plan pracy pedagogicznej.

Poprawa lub pogorszenie stanu jednostki, która wykazuje zaburzenia zachowania - zwłaszcza zaburzenia uwarunkowane społecznie, z którymi obecnie najczęściej się spotykamy - zależne jest w znacznej mierze od stopnia zaspokojenia jej potrzeb opiekuńczych przez szkołę. Zadaniem szkoły jest nade wszystko usuwanie powstałych w czasie rozwoju wychowanka sytuacji niebezpiecznych, między innymi poprzez zapewnienie mu poczucia bezpieczeństwa i interwencję wychowawczą w sytuacji zagrożenia. Zasadniczym warunkiem wywiązania się z tego zadania przez szkołę, a tym samym warunkiem jej działalności profilaktycznej, jest wszechstronna znajomość uczniów i warunków środowiska wychowawczego.

W nowym roku szkolnym życzymy nie tylko udanej działalności zapobiegawczej przed szkodami, wypadkami i katastrofami wychowawczymi... Życzymy sił, chęci i pomysłów do likwidowania przyczyn powstawania niekorzystnych zjawisk. Chuchajmy na zimne.

Marcin Paszkowski

Tomasz Szymański