Romantyczna biografia Adama Mickiewicza

Aktualny numer 02/12

Na skróty

Aktualny numer

Prenumerata i zakup numerów archiwalnych

Archiwum

O czasopiśmie

Informacje dla autorów

Rekomendowane publikacje

Bank przydatnych
materiałów

Stopka redakcyjna

KONTAKT

"Wszystko dla Szkoły"
00-950 Warszawa
skr. pocztowa 109
wds@sukurs.edu.pl
tel./fax 0-22 832 36 12
tel. 832 36 11

Agata Zielińska, Anna Jędrych - Romantyczna biografia Adama Mickiewicza

Konspekt lekcji języka polskiego dla klasy II gimnazjum z wykorzystaniem Internetu

Temat: Romantyczna biografia Adama Mickiewicza.

Cele lekcji

Uczeń:

wykorzystuje Internet jako źródło informacji,
segreguje, selekcjonuje i krytycznie odbiera informacje zawarte na stronach WWW,
tworzy prezentacje multimedialne w programie PowerPoint,
zna i rozumie termin romantyzm oraz wieszcz,
potrafi określić ramy czasowe epoki,
poznaje biografię Adama Mickiewicza,
poznaje tytuły najważniejszych dzieł poety,
dostrzega związki między historią narodu a życiem i twórczością wieszcza,
nabiera szacunku dla dziedzictwa narodowego (romantycznego),
wykorzystuje informacje z różnych źródeł wiedzy (Internet, słowniki),
doskonali umiejętność tworzenia krótkiej, zwięzłej a treściwej informacji,
kształci umiejętność formułowania dłuższej wypowiedzi ustnej i pisemnej,
pogłębia umiejętność redagowania wywiadu,
posługuje się różnymi formami notatek,
zauważa związki między literaturą, historią, geografią itd.
doskonali umiejętność wypowiadania się na forum klasy,
zacieśnia więzi klasowe poprzez współpracę w grupie,
uczy się podziału obowiązków wynikających z powierzonych zadań i prezentowania osiągnięć własnych i grupy,
uczy się gospodarować czasem.

Formy nauczania:

praca indywidualna,
praca w grupach.

Metody nauczania:

indywidualna z komputerem,
praca w zespołach,
praca z tekstem,
przekształcanie i wygłaszanie tekstu,
praca z mapą,
elementy wykładu.

Środki dydaktyczne:

komputery z dostępem do Internetu,
"Podręczny słownik języka polskiego",
"Szkolny słownik geograficzny",
"Słownik historyczny",
mapa fizyczna Europy,
plakat prezentujący najważniejsze cechy epoki romantyzmu (uzupełniany przez grupę I. i II.),
tabela przedstawiająca najważniejsze wydarzenia z życia poety (uzupełniana przez grupę III),
instrukcje dla grup,
chorągiewki, plastelina, markery.

Uwagi dotyczące realizacji lekcji.

Proponowana lekcja stanowi wprowadzenie do cyklu jednostek poświęconych sylwetce i twórczości Adama Mickiewicza. Ma ona na celu przybliżenie uczniom atmosfery, celów i zadań epoki romantyzmu ze szczególnym uwzględnieniem związków między biografią a twórczością poety.

Ze względu na ograniczony czas (2 godz. lekcyjne) i obszerny materiał poznawczy zdecydowano się na pracę w grupach. Każdy z zespołów otrzymał ściśle określone zadanie - instrukcję pracy. Opracowane zagadnienia prezentowane przez przedstawicieli grup ułożyły się w romantyczny życiorys poety.

Podziału zespołów dokonano wcześniej, kierując się poziomem trudności zadania, możliwościami intelektualnymi dzieci oraz stopniem opanowania obsługi komputera. Uczniom wyznaczono najdogodniejsze stanowiska w pracowni komputerowej pozwalające na swobodne poruszanie się po sali w trakcie wykonywania zadań. Rozłożono wcześniej instrukcje oraz potrzebne materiały ( markery, kartoniki, chorągiewki, plastelinę).

Wiadomości dotyczące epoki i poety dzieci znalazły wcześniej w zasobach Internetu podczas lekcji informatyki. Dane te zostały potem sprawdzone przez prowadzących zajęcia.

Wstępnie też przygotowano prezentację multimedialną, którą uczniowie uzupełniali o wskazane informacje.

Przebieg lekcji.

Po zapisaniu tematu i zapoznaniu uczniów z najważniejszymi celami lekcji grupy przystąpiły do opracowywania swych zadań. Miały na to jedną godzinę zajęć. Napotkane trudności sygnalizowały i rozwiązywały przy pomocy nauczycieli.

Dzieci opracowywały następujące zagadnienia:

Grupa I

Tło i nazwa epoki - instrukcja, plakat.

Grupa II

Literatura doby romantyzmu - instrukcja, plakat.

Grupa III

Młodość Mickiewicza - instrukcja, plakat - tabela.

Grupa IV

Romantyczny podróżnik - instrukcja, tekst z lukami, mapa.

Grupa V

Emigrant, pielgrzym, tułacz... Adam Mickiewicz - instrukcja, wywiad.

Grupa VI

Młodość Mickiewicza - instrukcja, prezentacja multimedialna.

Po upływie wyznaczonego czasu reprezentanci zespołów przedstawiali wyniki swoich działań, wykorzystując w tym celu przygotowane wcześniej pomoce w postaci plakatu, tabeli i mapy. Na tym etapie lekcji zadanie prowadzących polegało na czuwaniu nad poprawnością prezentowanych wiadomości oraz poprawnością wypowiedzi.

Przedstawiane przez dzieci treści uzupełniano o pominięte informacje, podkreślając romantyczne rysy życiorysu Adama Mickiewicza, tj. działalność w tajnych związkach, nieszczęśliwą miłość, uwięzienie i zesłanie w głąb Rosji, tułaczkę po Europie oraz życie na emigracji.

Ponieważ w czasie prezentacji wiadomości pojawiły się np. błędy w datach, zwrócono także uwagę na konieczność krytycznego czytania tekstów zamieszczanych w Internecie ze względu na pojawiające się tam przekłamania i nieścisłości.

Kończąc lekcję, podkreślono przenikanie się wiedzy i umiejętności z wielu przedmiotów, np. języka polskiego, historii, geografii, informatyki.

Ostatnim elementem zajęć była ewaluacja, dzięki której prowadzący poznali opinie dzieci na temat takiego sposobu przeprowadzania lekcji, ich sugestie dotyczące ewentualnych zmian oraz zaangażowanie każdego z nich.

Powstałe w czasie pracy pomoce dydaktyczne ozdobiły ściany pracowni polonistycznej. Wykorzystano je przy omawianiu kolejnych utworów i zagadnień związanych z twórczością i życiem Adama Mickiewicza.

W ramach pracy domowej uczniowie mieli przeczytać wybrane ballady Mickiewicza.

Załączniki

GRUPA I

Tło i nazwa epoki

INSTRUKCJA

Zadaniem grupy jest zebranie ogólnych informacji na temat epoki romantyzmu oraz wyjaśnienie pojęcia romantyzm, a następnie naniesienie informacji na przygotowany schemat - plakat. Aby uzupełnić go poprawnie, należy skorzystać ze stron:

Odpowiedzi na postawione poniżej pytania należy wpisać na kartoniki i umieść na plakacie.

Posługujcie się krótkimi, prostymi zdaniami, hasłami lub tylko datami. Pamiętajcie, aby informacja mimo to była czytelna i zrozumiała.

Pytania pomocnicze:

Skąd pojawił się i co oznacza termin - romantyzm?
Kiedy rozpoczął się i zakończył romantyzm europejski?
Jakie dzieło A. Mickiewicza dało początek polskiemu romantyzmowi?
Jakie wydarzenie zakończyło tę epokę?
Jakie wydarzenia historyczne wpłynęły na kształt epoki w całej Europie? Jak nazwiecie takie ruchy? (Zapiszcie je w sposób hasłowy).
Odszukajcie w encyklopedii multimedialnej nazwiska najwybitniejszych twórców literatury tych czasów.

Jeśli szybko uporacie się z zadaniem, możecie zajrzeć na stronę: http://www.mickiewicz.kulturalna.com/.

Znajdziecie tam galerię portretów poety, zdjęcia, rękopisy dzieł oraz przedmioty codziennego użytku.

ŻYCZYMY POWODZENIA

GRUPA II

Literatura doby romantyzmu

INSTRUKCJA

Zadanie grupy polega na wyszukaniu informacji na temat:

najważniejszych tekstów doby romantyzmu autorstwa Adama Mickiewicza,
gatunków literackich uprawianych przez twórców epoki,
tematyki utworów,

a następnie naniesieniu ich na przygotowane kartoniki, które należy umieścić w odpowiednim miejscu schematu - plakatu.

W ten sposób powstanie pełna informacja na temat literatury tego okresu.

Aby uzupełnić poprawnie schemat skorzystajcie ze stron:

Jeśli szybko uporacie się z zadaniem, możecie zajrzeć na stronę: http://www.mickiewicz.kulturalna.com/.

Znajdziecie tam galerię portretów poety, zdjęcia, rękopisy dzieł oraz przedmioty codziennego użytku.

ŻYCZYMY POWODZENIA

Plakat uzupełniany przez grupę I i II.

GRUPA III

Młodość Mickiewicza

INSTRUKCJA

Zadaniem grupy jest zebranie informacji na temat młodości A. Mickiewicza. Aby je właściwie wykonać, należy, po wnikliwym przeczytaniu tekstów, uzupełnić przygotowany plakat - tabelę. Następnie za pomocą zielonych chorągiewek zaznaczyć na mapie miejsca pobytu poety w Rosji.

Aby uzupełnić poprawnie schemat skorzystajcie ze stron:

Wykonanie zadania ułatwi wam tabela pomocnicza. Po jej wypełnieniu nanieście wyniki swoich działań na przygotowany plakat.

Jeśli szybko uporacie się z zadaniem, możecie zajrzeć na stronę: http://www.mickiewicz.kulturalna.com/

Znajdziecie tam galerię portretów poety, zdjęcia, rękopisy dzieł oraz przedmioty codziennego użytku.

TABELA POMOCNICZA

Data	Wydarzenia z życia poety	Napisany utwór
24.12.1798 r.
1815 - 1819 r.
1817 r.
1819 - 1823 r.	.
1820 r.	.
1822 r.
1823
1824 - 1829 r.
1829 r.	.

GRUPA IV

Romantyczny podróżnik

INSTRUKCJA

Zadanie grupy polega na uzupełnieniu tekstu z lukami oraz, po zapoznaniu się z nim, zaznaczeniu na mapie szlaku romantycznej wędrówki poety po Europie.

W tym celu posłużcie się przygotowanymi pomarańczowymi chorągiewkami.

Informacji szukajcie na stronach:

Jeśli szybko uporacie się z zadaniem, możecie zajrzeć na stronę: http://www.mickiewicz.kulturalna.com/

Znajdziecie tam galerię portretów poety, zdjęcia, rękopisy dzieł oraz przedmioty codziennego użytku.

TEKST

Po opuszczeniu Rosji A. Mickiewicz wędrował po Europie. Przemierzył trasę, która wiodła z ...................przez ................., ................., ................., ................... .........., ..................., ...................., szwajcarską ........................... do ................., ................., ................., ................., na Sycylię, a stamtąd do ................. i z powrotem do .................. W roku 1830, kiedy poeta przebywał w wiecznym mieście (.................), w Polsce .................................................... .............................................................................. Wtedy postanowił on ........................................................ i dlatego pod ................. nazwiskiem ............................. ruszył do ........................., do której jednak ........................ . Zatrzymał się w ........................... . ........................ udziału w powstaniu, ale literackim echem tych doświadczeń były utwory o tematyce .................... pt. .......... ..........., ................., ............. ................ .

Po niemal roku opuścił ................... i wyruszył do Drezna. Wtedy też zakończył się etap jego romantycznej podróży po Europie.

TEKST uzupełniony

Po opuszczeniu Rosji A. Mickiewicz wędrował po Europie. Przemierzył trasę, która wiodła z Petersburga przez Berlin, Drezno, Pragę, Karlove Vary, Weimar, Bon, szwajcarską przełęcz Splugen do Wenecji, Florencji, Rzymu, Neapolu, na Sycylię, a stamtąd do Genewy i z powrotem do Rzymu. W roku 1830, kiedy poeta przebywał w wiecznym mieście (Rzymie),w Polsce wybuchło powstanie listopadowe. Wtedy postanowił on przyłączyć się do powstańców i dlatego pod przybranym nazwiskiem Adam Muhl ruszył do Warszawy, do której jednak nie dotarł. Zatrzymał się w Wielkopolsce. Nie wziął udziału w powstaniu, ale literackim echem tych doświadczeń były utwory o tematyce powstańczej pt. "Śmierć pułkownika", "Nocleg", "Reduta Ordona".

Po niemal roku opuścił Wielkopolskę i wyruszył do Drezna. Wtedy też zakończył się etap jego romantycznej podróży po Europie.

ŻYCZYMY POWODZENIA

GRUPA V

Emigrant, pielgrzym, tułacz... Adam Mickiewicz

INSTRUKCJA

Przeczytajcie uważnie fragment tekstu o Adamie Mickiewiczu zatytułowany "Emigracja. Drezno - Paryż - Lozanna" znajdujący się na stronie: http://www.mickiewicz.art.pl/.

Waszym zadaniem będzie wcielenie się w postać Adama Mickiewicza i udzielenie wywiadu dziennikarzowi gazety "Polskie wieści" na temat życia poety w latach 1832-1855.

Tytuł wywiadu brzmi: "Emigrant, pielgrzym, tułacz... Adam Mickiewicz"

Jeśli szybko uporacie się z zadaniem, możecie zajrzeć na stronę: http://www.mickiewicz.kulturalna.com/.

Znajdziecie tam galerię portretów poety, zdjęcia, rękopisy dzieł oraz przedmioty codziennego użytku.

ŻYCZYMY POWODZENIA

WYWIAD

Emigrant, pielgrzym, tułacz... Adam Mickiewicz

Dlaczego nie wziął pan udziału w powstaniu 1830 roku?
.......................................................................................
.......................................................................................
Podobno napisał pan wtedy jedno ze swoich wielkich dzieł?
.......................................................................................
.......................................................................................
Wiadomo nam, że większość swego tułaczego życia spędził pan w Paryżu. Ciekawi nas, czym się pan tam zajmował?
.......................................................................................
.......................................................................................
Jakich uczuć doznawał pan, żyjąc z dala od ojczyzny?
.......................................................................................
.......................................................................................
Pana, jak wielu innych emigrantów, obejmował zakaz zmiany miejsca pobytu. A jednak znalazł pan sposób, aby powrócić "na ojczyzny łono"
.......................................................................................
.......................................................................................
Jest pan gorącym patriotą i to wyjaśnia pana działalność na polu wojskowym. Proszę nam o tym opowiedzieć
.......................................................................................
.......................................................................................
Współcześni określają pana mianem wieszcza. Proszę szerzej wyjaśnić czytelnikom znaczenie tego słowa?
.......................................................................................
.......................................................................................

GRUPA VI

Młodość Mickiewicza - prezentacja multimedialna

INSTRUKCJA

Zadaniem grupy jest przygotowanie prezentacji w programie Power Point. W tym celu należy otworzyć plik Prezentacja i uzupełnić slajdy tekstem według niżej przedstawionego planu.

Informacji szukajcie na stronach:

slajd 1. - Imię i nazwisko wieszcza, lata życia,

slajd 2. - studia na Uniwersytecie Wileńskim.

Tekst powinien zawierać informacje o:

organizacjach młodzieżowych, które poeta współtworzył,
utworze programowym.

slajd 3. - Największa, nieszczęśliwa miłość poety.

Tekst powinien zawierać:

dane osobowe ukochanej twórcy,
przyczyny ich rozstania.

slajd 4. - Pierwszy tomik Poezji A. Mickiewicza.

Tekst powinien informować o:

dacie wydania,
znaczeniu tego tomiku dla literatury polskiej.

slajd 5. - Więzienie i zesłanie w głąb Rosji.

Tekst powinien informować o:

przyczynie zesłania, latach oddalenia od ojczyzny,
polonie literackim tego etapu życia.

slajd 6. - Zamknięcie prezentacji.

Na tej stronie należy podać nazwiska twórców prezentacji oraz wykaz stron internetowych, z których korzystali.

Pamiętajcie! Teksty nie mogą być długie. Muszą zawierać najistotniejsze informacje. Stosujcie proste zdania.

Tak utworzoną prezentację zapiszcie na dysku pod nazwą Adam Mickiewicz.

Jeśli szybko uporacie się z zadaniem, możecie opracować technicznie pokaz slajdów (ustawić różne sposoby przejścia slajdów itp.).

Agata Zielińska
Anna Jędrych
Łódź